নতুন সঁজুলিৰ স্থাপত্যই নবীকৰণযোগ্য বিদ্যুৎ ব্যৱহাৰ কৰি কাৰ্বন ডাই অক্সাইডৰ পৰা ফৰ্মিক এচিডৰ উৎপাদনক অনুকূল কৰি তোলে।

এই লেখাটো বিজ্ঞান এক্সৰ সম্পাদকীয় পদ্ধতি আৰু নীতি অনুসৰি পৰ্যালোচনা কৰা হৈছে। সম্পাদকসকলে বিষয়বস্তুৰ অখণ্ডতা নিশ্চিত কৰাৰ লগতে তলত উল্লেখ কৰা গুণসমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে:
কাৰ্বন ডাই অক্সাইড (CO2) পৃথিৱীৰ জীৱনৰ বাবে এক অপৰিহাৰ্য সম্পদ আৰু গোলকীয় উষ্ণতা বৃদ্ধিত অৰিহণা যোগোৱা সেউজ গৃহ গেছ দুয়োটা। আজি বিজ্ঞানীসকলে নবীকৰণযোগ্য, কম কাৰ্বনযুক্ত ইন্ধন আৰু উচ্চ মূল্যৰ ৰাসায়নিক সামগ্ৰী উৎপাদনৰ বাবে কাৰ্বন ডাই অক্সাইডক এক আশাব্যঞ্জক সম্পদ হিচাপে অধ্যয়ন কৰি আছে।
গৱেষকসকলৰ বাবে প্ৰত্যাহ্বান হৈছে কাৰ্বন ডাই অক্সাইডক উচ্চমানৰ কাৰ্বন মধ্যৱৰ্তী পদাৰ্থ যেনে কাৰ্বন মনোক্সাইড, মিথানল বা ফৰ্মিক এচিডলৈ ৰূপান্তৰিত কৰাৰ কাৰ্যক্ষম আৰু ব্যয়বহুল উপায় চিনাক্ত কৰা।
নেচনেল ৰিনিউৱেবল এনাৰ্জি লেবৰেটৰী (এন আৰ ই এল)ৰ কে কে ন্যুৰলিন আৰু আৰ্গন নেচনেল লেবৰেটৰী আৰু অক ৰিজ নেচনেল লেবৰেটৰীৰ সহযোগীসকলৰ নেতৃত্বত গৱেষক দল এটাই এই সমস্যাৰ আশাব্যঞ্জক সমাধান বিচাৰি উলিয়াইছে। দলটোৱে উচ্চ শক্তিৰ কাৰ্যক্ষমতা আৰু স্থায়িত্বৰে নবীকৰণযোগ্য বিদ্যুৎ ব্যৱহাৰ কৰি কাৰ্বন ডাই অক্সাইডৰ পৰা ফৰ্মিক এচিড উৎপাদনৰ এক ৰূপান্তৰ পদ্ধতি উদ্ভাৱন কৰে।
“কাৰ্বন ডাই অক্সাইডৰ ফৰ্মিক এচিডলৈ কাৰ্যক্ষম ইলেক্ট্ৰ’কেমিকেল কনভাৰ্চনৰ বাবে স্কেলেবল মেমব্ৰেন ইলেক্ট্ৰ’ড এছেম্বলি আৰ্কিটেকচাৰ” শীৰ্ষক এই অধ্যয়নটো নেচাৰ কমিউনিকেশ্যনছ আলোচনীত প্ৰকাশ পাইছে।
ফৰ্মিক এচিড হৈছে বিশেষকৈ ৰাসায়নিক বা জৈৱিক উদ্যোগত কেঁচামাল হিচাপে বহুল প্ৰয়োগৰ সম্ভাৱ্য ৰাসায়নিক মধ্যৱৰ্তী পদাৰ্থ। ফৰ্মিক এচিডক জৈৱ শোধন কৰি পৰিষ্কাৰ বিমান ইন্ধনলৈ ফিডষ্টক হিচাপেও চিনাক্ত কৰা হৈছে।
CO2 ৰ বিদ্যুৎ বিশ্লেষণৰ ফলত বিদ্যুৎ বিশ্লেষক কোষত বৈদ্যুতিক বিভৱ প্ৰয়োগ কৰিলে CO2 ৰাসায়নিক মধ্যৱৰ্তী পদাৰ্থ যেনে ফৰ্মিক এচিড বা ইথিলিনৰ দৰে অণুলৈ হ্ৰাস পায়।
ইলেক্ট্ৰ'লাইজাৰত থকা মেমব্ৰেন-ইলেক্ট্ৰ'ড এছেম্বলি (MEA) সাধাৰণতে ইলেক্ট্ৰ'কেটালাইষ্ট আৰু আয়ন-পৰিবাহী পলিমাৰেৰে গঠিত দুটা ইলেক্ট্ৰ'ডৰ মাজত চেণ্ডউইচ কৰা আয়ন পৰিবাহী মেমব্ৰেন (কেটিয়ন বা এনিয়ন বিনিময় মেমব্ৰেন)ৰে গঠিত।
ইন্ধন কোষ প্ৰযুক্তি আৰু হাইড্ৰজেন ইলেক্ট্ৰ’লাইছিছৰ ক্ষেত্ৰত দলটোৰ বিশেষজ্ঞতা ব্যৱহাৰ কৰি তেওঁলোকে ইলেক্ট্ৰ’লাইটিক কোষত কেইবাটাও এম ই এ কনফিগাৰেচন অধ্যয়ন কৰি CO2 ৰ বিদ্যুৎ ৰাসায়নিক হ্ৰাসক ফৰ্মিক এচিডৰ সৈতে তুলনা কৰিছিল।
বিভিন্ন ডিজাইনৰ বিফলতা বিশ্লেষণৰ ভিত্তিত দলটোৱে বৰ্তমানৰ পদাৰ্থৰ গোটসমূহৰ সীমাবদ্ধতা, বিশেষকৈ বৰ্তমানৰ এনিয়ন বিনিময় পৰ্দাত আয়ন প্ৰত্যাখ্যানৰ অভাৱৰ শোষণ আৰু সামগ্ৰিক ব্যৱস্থাৰ ডিজাইন সৰল কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল।
এন আৰ ই এলৰ কে এছ নেইৰলিন আৰু লেইমিং হুৰ উদ্ভাৱন আছিল নতুন ছিদ্ৰযুক্ত কেটিয়ন বিনিময় পৰ্দা ব্যৱহাৰ কৰি উন্নত এম ই এ ইলেক্ট্ৰ’লাইজাৰ। এই ছিদ্ৰযুক্ত পৰ্দাই সামঞ্জস্যপূৰ্ণ, অতি নিৰ্বাচিত ফৰ্মিক এচিড উৎপাদন প্ৰদান কৰে আৰু অফ-দ্য-শ্বেল্ফ উপাদান ব্যৱহাৰ কৰি ডিজাইন সৰল কৰে।
সহ-লেখক নেইয়াৰলিনে কয় যে এই অধ্যয়নৰ ফলাফলসমূহে ফৰ্মিক এচিডৰ দৰে জৈৱিক এচিডৰ বিদ্যুৎ ৰাসায়নিক উৎপাদনত এক পেৰাডাইম শ্বিফ্টক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। “চিন্দাযুক্ত মেমব্ৰেন গঠনে পূৰ্বৰ ডিজাইনৰ জটিলতা হ্ৰাস কৰে আৰু ইয়াক অন্যান্য বিদ্যুৎ ৰাসায়নিক কাৰ্বন ডাই অক্সাইড ৰূপান্তৰ যন্ত্ৰৰ শক্তিৰ কাৰ্যক্ষমতা আৰু স্থায়িত্ব উন্নত কৰিবলৈও ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি।”
যিকোনো বৈজ্ঞানিক অগ্ৰগতিৰ দৰেই খৰচৰ কাৰক আৰু অৰ্থনৈতিক সম্ভাৱনীয়তা বুজাটো গুৰুত্বপূৰ্ণ। বিভাগসমূহৰ মাজত কাম কৰি এন আৰ ই এলৰ গৱেষক ঝে হুয়াং আৰু টাও লিঙে আজিৰ ঔদ্যোগিক ফৰ্মিক এচিড উৎপাদন প্ৰক্ৰিয়াৰ সৈতে খৰচৰ সমতা লাভ কৰাৰ উপায় চিনাক্ত কৰি এটা টেকন’-অৰ্থনৈতিক বিশ্লেষণ উপস্থাপন কৰে যেতিয়া নবীকৰণযোগ্য বিদ্যুতৰ খৰচ প্ৰতি কিলোৱাট-ঘণ্টাত ২.৩ চেণ্ট বা তাৰ তলত হয়।
নেইয়াৰলিনে কয়, “দলটোৱে বাণিজ্যিকভাৱে উপলব্ধ অনুঘটক আৰু পলিমাৰ মেমব্ৰেন সামগ্ৰী ব্যৱহাৰ কৰি এই ফলাফলসমূহ লাভ কৰিছিল, একে সময়তে আধুনিক ইন্ধন কোষ আৰু হাইড্ৰ’জেন ইলেক্ট্ৰ’লাইছিছ উদ্যোগৰ স্কেলেবিলিটিৰ সুবিধা লোৱা এটা এমইএ ডিজাইন তৈয়াৰ কৰিছিল।”
“এই গৱেষণাৰ ফলাফলে নবীকৰণযোগ্য বিদ্যুৎ আৰু হাইড্ৰজেন ব্যৱহাৰ কৰি কাৰ্বন ডাই অক্সাইডক ইন্ধন আৰু ৰাসায়নিক পদাৰ্থলৈ ৰূপান্তৰিত কৰাত সহায় কৰিব পাৰে, যাৰ ফলত স্কেল-আপ আৰু বাণিজ্যিকীকৰণৰ পৰিৱৰ্তন ত্বৰান্বিত হ’ব।”
বিদ্যুৎ ৰাসায়নিক ৰূপান্তৰ প্ৰযুক্তি এন আৰ ই এলৰ ইলেক্ট্ৰনছ টু মলিকিউলছ কাৰ্যসূচীৰ এটা মূল উপাদান, যিয়ে পৰৱৰ্তী প্ৰজন্মৰ নবীকৰণযোগ্য হাইড্ৰজেন, শূন্য ইন্ধন, ৰাসায়নিক পদাৰ্থ আৰু বৈদ্যুতিকভাৱে পৰিচালিত প্ৰক্ৰিয়াৰ বাবে সামগ্ৰীৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে।
এন আৰ ই এলৰ ইন্ধন উৎপাদনৰ বাবে ইলেক্ট্ৰন স্থানান্তৰ আৰু/বা পূৰ্বসূৰী কৌশলৰ পৰিচালক ৰেণ্ডী কৰ্টৰাইটে কয় যে আমাৰ কাৰ্যসূচীয়ে কাৰ্বন ডাই অক্সাইড আৰু পানীৰ দৰে অণুক শক্তিৰ উৎস হিচাপে কাম কৰিব পৰা যৌগলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিবলৈ নবীকৰণযোগ্য বিদ্যুৎ ব্যৱহাৰ কৰাৰ উপায় অন্বেষণ কৰি আছে। বা ৰাসায়নিক পদাৰ্থ।”
“এই বিদ্যুৎ ৰাসায়নিক ৰূপান্তৰ গৱেষণাই এক অগ্ৰগতি প্ৰদান কৰে যিটো বিদ্যুৎ ৰাসায়নিক ৰূপান্তৰ প্ৰক্ৰিয়াৰ পৰিসৰত ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি, আৰু আমি এই গোটৰ পৰা অধিক আশাব্যঞ্জক ফলাফলৰ বাবে আগ্ৰহী।”
লেইমিং হু আৰু অন্যান্য, CO2 ৰ ফৰ্মিক এচিডলৈ দক্ষ ইলেক্ট্ৰ'কেমিকেল ৰূপান্তৰৰ বাবে স্কেলেবল মেমব্ৰেন ইলেক্ট্ৰ'ড সমাবেশ আৰ্কিটেকচাৰ, প্ৰকৃতি যোগাযোগ (২০২৩)। ডি অ’ আই: ১০.১০৩৮/এছ৪১৪৬৭-০২৩-৪৩৪০৯-৬
যদি আপুনি কোনো টাইপ ভুল, ভুল, বা এই পৃষ্ঠাত বিষয়বস্তু সম্পাদনা কৰিবলৈ অনুৰোধ জমা দিব বিচাৰে, অনুগ্ৰহ কৰি এই প্ৰপত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰক। সাধাৰণ প্ৰশ্নৰ বাবে আমাৰ যোগাযোগ প্ৰ-পত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰক। সাধাৰণ মতামতৰ বাবে তলৰ ৰাজহুৱা মন্তব্যৰ অংশ ব্যৱহাৰ কৰক (নিৰ্দেশনাসমূহ অনুসৰণ কৰক)।
আপোনাৰ মতামত আমাৰ বাবে অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। কিন্তু বাৰ্তাৰ পৰিমাণ বেছি হোৱাৰ বাবে আমি ব্যক্তিগতকৃত সঁহাৰিৰ নিশ্চয়তা দিব নোৱাৰো।
আপোনাৰ ইমেইল ঠিকনা কেৱল ইমেইল কোনে প্ৰেৰণ কৰা প্ৰাপকসকলক ক'বলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। আপোনাৰ ঠিকনা বা প্ৰাপকৰ ঠিকনাও অন্য কোনো কামত ব্যৱহাৰ কৰা নহ'ব। আপুনি প্ৰৱেশ কৰা তথ্য আপোনাৰ ইমেইলত দেখা যাব আৰু Tech Xplore-এ কোনো ধৰণৰ ৰূপত সংৰক্ষণ নকৰে।
এই ৱেবছাইটটোৱে নেভিগেচন সহজ কৰিবলৈ, আমাৰ সেৱাসমূহৰ আপোনাৰ ব্যৱহাৰ বিশ্লেষণ কৰিবলৈ, বিজ্ঞাপন ব্যক্তিগতকৰণৰ তথ্য সংগ্ৰহ কৰিবলৈ, আৰু তৃতীয় পক্ষৰ পৰা বিষয়বস্তু প্ৰদান কৰিবলৈ কুকীজ ব্যৱহাৰ কৰে৷ আমাৰ ৱেবছাইট ব্যৱহাৰ কৰি আপুনি স্বীকাৰ কৰে যে আপুনি আমাৰ গোপনীয়তা নীতি আৰু ব্যৱহাৰৰ চৰ্তসমূহ পঢ়িছে আৰু বুজি পাইছে৷


পোষ্টৰ সময়: জুলাই-৩১-২০২৪