nature.com ত যোৱাৰ বাবে ধন্যবাদ। আপুনি ব্যৱহাৰ কৰা ব্ৰাউজাৰ সংস্কৰণৰ CSS সমৰ্থন সীমিত। সৰ্বোত্তম অভিজ্ঞতাৰ বাবে, আমি শেহতীয়া ব্ৰাউজাৰ সংস্কৰণ ব্যৱহাৰ কৰাৰ পৰামৰ্শ দিওঁ (বা Internet Explorer ত সামঞ্জস্যতা ধৰণ বন্ধ কৰক)। ইয়াৰ উপৰিও, অবিৰত সমৰ্থন সুনিশ্চিত কৰিবলে, এই চাইটে শৈলী বা জাভাস্ক্রিপ্ট অন্তৰ্ভুক্ত নকৰে।
মেলামাইন হৈছে এক স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত খাদ্য দূষক যি কিছুমান খাদ্যৰ শ্ৰেণীত ভুলবশতঃ আৰু ইচ্ছাকৃতভাৱে উপস্থিত থাকিব পাৰে। এই অধ্যয়নৰ লক্ষ্য আছিল শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইনৰ ধৰা পেলোৱা আৰু পৰিমাণ নিৰ্ণয় কৰা। ইৰাণৰ বিভিন্ন অঞ্চলৰ পৰা শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গাখীৰৰ গুড়িকে ধৰি মুঠ ৪০টা বাণিজ্যিকভাৱে উপলব্ধ খাদ্যৰ নমুনা বিশ্লেষণ কৰা হৈছিল। নমুনাবোৰৰ আনুমানিক মেলামাইনৰ পৰিমাণ উচ্চ-কাৰ্যক্ষম তৰল ক্ৰ’মাট’গ্ৰাফী-আল্ট্ৰাভায়োলেট (HPLC-UV) ব্যৱস্থা ব্যৱহাৰ কৰি নিৰ্ণয় কৰা হৈছিল। 0.1–1.2 μg mL−1 ৰ ভিতৰত মেলামাইন ধৰা পেলোৱাৰ বাবে এটা মানাংকন বক্ৰ (R2 = 0.9925) নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। পৰিমাণ নিৰ্ণয় আৰু ধৰা পেলোৱাৰ সীমা আছিল ক্ৰমে ১ μg mL−1 আৰু ৩ μg mL−1। শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইন পৰীক্ষা কৰা হৈছিল আৰু ফলাফলত দেখা গৈছিল যে শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গাখীৰৰ গুড়িৰ নমুনাত মেলামাইনৰ মাত্ৰা ক্ৰমে ০.০০১–০.০৯৫ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১ আৰু ০.০০১–০.০০৪ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১। এই মূল্যবোধসমূহ ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ আইন আৰু কোডেক্স এলিমেণ্টেৰিয়াছৰ সৈতে মিল আছে। মন কৰিবলগীয়া যে মেলামাইনৰ পৰিমাণ কম হোৱা এই গাখীৰৰ সামগ্ৰী সেৱনে গ্ৰাহকৰ স্বাস্থ্যৰ বাবে বিশেষ বিপদৰ সৃষ্টি নকৰে। বিপদ মূল্যায়নৰ ফলাফলেও এই কথা সমৰ্থন কৰে।
মেলামাইন হৈছে চাইনামাইডৰ পৰা আহৰণ কৰা C3H6N6 আণৱিক সূত্ৰৰ এটা জৈৱিক যৌগ। ইয়াৰ পানীত দ্ৰৱণীয়তা অতি কম আৰু ইয়াত প্ৰায় ৬৬% নাইট্ৰজেন থাকে। মেলামাইন হৈছে বহুলভাৱে ব্যৱহৃত ঔদ্যোগিক যৌগ যাৰ প্লাষ্টিক, সাৰ, আৰু খাদ্য প্ৰক্ৰিয়াকৰণ সঁজুলি (খাদ্য পেকেজিং আৰু পাকঘৰৰ সামগ্ৰীকে ধৰি) উৎপাদনত বহুতো বৈধ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ৰোগৰ চিকিৎসাৰ বাবেও মেলামাইন ঔষধ বাহক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। মেলামাইনত নাইট্ৰজেনৰ অধিক অনুপাতে যৌগটোৰ অপব্যৱহাৰৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে আৰু খাদ্য উপাদানসমূহত প্ৰটিন অণুৰ ধৰ্ম প্ৰদান কৰিব পাৰে3,4। গতিকে দুগ্ধজাত সামগ্ৰীকে ধৰি খাদ্য সামগ্ৰীত মেলামাইন যোগ কৰিলে নাইট্ৰজেনৰ পৰিমাণ বৃদ্ধি পায়। এইদৰে ভুলকৈ এই সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছিল যে গাখীৰত প্ৰটিনৰ পৰিমাণ প্ৰকৃততে থকাতকৈ বেছি।
যোগ কৰা প্ৰতি গ্ৰাম মেলামাইনৰ বিপৰীতে খাদ্যত প্ৰটিনৰ পৰিমাণ ০.৪% বৃদ্ধি পাব। কিন্তু মেলামাইন পানীত অতি দ্ৰৱণীয় আৰু ইয়াৰ ফলত অধিক গুৰুতৰ ক্ষতি হ’ব পাৰে। গাখীৰৰ দৰে তৰল পদাৰ্থত ১.৩ গ্ৰাম মেলামাইন যোগ কৰিলে গাখীৰৰ প্ৰটিনৰ পৰিমাণ ৩০% বৃদ্ধি পাব পাৰি৫,৬। যদিও প্ৰটিনৰ পৰিমাণ বৃদ্ধি কৰিবলৈ পশু আৰু আনকি মানুহৰ খাদ্যতো মেলামাইন যোগ কৰা হয়7, কোডেক্স এলিমেণ্টেৰিয়াছ কমিছন (CAC) আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় কৰ্তৃপক্ষই মেলামাইনক খাদ্য সংযোজক হিচাপে অনুমোদন জনোৱা নাই আৰু ছালৰ মাজেৰে গিলিলে, উশাহ ল’লে বা শোষিত হ’লে ইয়াক বিপজ্জনক বুলি তালিকাভুক্ত কৰিছে। ২০১২ চনত বিশ্ব স্বাস্থ্য সংস্থাৰ (WHO) আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় কেন্সাৰ গৱেষণা সংস্থাই মেলামাইনক ক্লাছ ২ বি কাৰ্চিনোজেন হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰিছিল কাৰণ ই মানুহৰ স্বাস্থ্যৰ বাবে ক্ষতিকাৰক হ’ব পাৰে8। দীৰ্ঘদিন ধৰি মেলামাইনৰ সংস্পৰ্শলৈ আহিলে কেন্সাৰ বা বৃক্কৰ ক্ষতি হব পাৰে2। খাদ্যত থকা মেলামাইনে চাইনিউৰিক এচিডৰ সৈতে জটিল হৈ পানীত অদ্ৰৱীভূত হালধীয়া স্ফটিক গঠন কৰিব পাৰে যিয়ে বৃক্ক আৰু মূত্ৰাশয়ৰ কলাৰ ক্ষতি কৰিব পাৰে, লগতে প্ৰস্ৰাৱৰ কৰ্কট ৰোগ আৰু ওজন হ্ৰাস কৰিব পাৰে9,10। ইয়াৰ ফলত তীব্ৰ খাদ্য বিষক্ৰিয়া আৰু অধিক ঘনত্বত বিশেষকৈ কেঁচুৱা আৰু সৰু শিশুৰ মৃত্যু হ’ব পাৰে।১১ বিশ্ব স্বাস্থ্য সংস্থাই (WHO) চিএচিৰ নিৰ্দেশনাৰ ভিত্তিত মানুহৰ বাবে প্ৰতিদিনে সহ্যযোগ্য দৈনিক মেলামাইন গ্ৰহণ (TDI) ০.২ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম শৰীৰৰ ওজন নিৰ্ধাৰণ কৰিছে।১২ আমেৰিকাৰ খাদ্য আৰু ঔষধ প্ৰশাসনে (US FDA) মেলামাইনৰ বাবে সৰ্বোচ্চ অৱশিষ্টৰ মাত্ৰা নিৰ্ধাৰণ কৰিছে শিশুৰ বাবে ১ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম আৰু অন্যান্য খাদ্যত ২.৫ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম ৫০,০০০তকৈ অধিক। ১৩
নগৰীয়া জীৱনৰ অসুবিধা, মাতৃ বা শিশুৰ অসুস্থতা, যাৰ ফলত শিশুক খুৱাবলৈ শিশুৰ সূত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰা আদি বিভিন্ন কাৰকৰ বাবে সদায় স্তনপান কৰাটো সম্ভৱ নহয়। ফলত শিশুৰ সূত্ৰ প্ৰস্তুত কৰিবলৈ কাৰখানা স্থাপন কৰা হৈছে যিটো গঠনত মাতৃদুগ্ধৰ যিমান পাৰি ওচৰত ১৪। বজাৰত বিক্ৰী হোৱা শিশুৰ সূত্ৰ সাধাৰণতে গৰুৰ গাখীৰৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা হয় আৰু সাধাৰণতে চৰ্বি, প্ৰটিন, কাৰ্বহাইড্ৰেট, ভিটামিন, খনিজ পদাৰ্থ আৰু অন্যান্য যৌগসমূহৰ বিশেষ মিশ্ৰণেৰে তৈয়াৰ কৰা হয়। মাতৃদুগ্ধৰ ওচৰত থাকিবলৈ হ’লে সূত্ৰটোৰ প্ৰটিন আৰু চৰ্বিৰ পৰিমাণ ভিন্ন হয় আৰু গাখীৰৰ প্ৰকাৰৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি ইয়াক ভিটামিন আৰু আইৰণৰ দৰে খনিজ পদাৰ্থৰ দৰে যৌগৰে শক্তিশালী কৰা হয়15। যিহেতু কেঁচুৱা এটা সংবেদনশীল গোট আৰু বিষক্ৰিয়াৰ আশংকা থাকে, গতিকে গাখীৰৰ গুড়ি সেৱনৰ সুৰক্ষা স্বাস্থ্যৰ বাবে অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। চীনা কেঁচুৱাৰ মাজত মেলামাইন বিষক্ৰিয়াৰ গোচৰৰ পিছত বিশ্বৰ দেশসমূহে এই বিষয়টোৰ প্ৰতি তীক্ষ্ণ দৃষ্টি ৰাখিছে, আৰু এই অঞ্চলৰ সংবেদনশীলতাও বৃদ্ধি পাইছে। শিশুৰ স্বাস্থ্যৰ সুৰক্ষাৰ স্বাৰ্থত শিশুৰ সূত্ৰ উৎপাদন নিয়ন্ত্ৰণ শক্তিশালী কৰিব লাগে। খাদ্যত মেলামাইন ধৰা পেলোৱাৰ বাবে বিভিন্ন পদ্ধতি আছে, য’ত হাই-পাৰফৰমেন্স লিকুইড ক্ৰ’মাট’গ্ৰাফী (HPLC), ইলেক্ট্ৰ’ফ’ৰেচিছ, সংবেদনশীল পদ্ধতি, স্পেক্ট্ৰ’ফ’ট’মেট্ৰি আৰু এন্টিজেন-এণ্টিব’ডি এনজাইম-লিংকড ইমিউন’ছৰবেণ্ট এছেই আদি আছে16। ২০০৭ চনত আমেৰিকাৰ খাদ্য আৰু ঔষধ প্ৰশাসনে (FDA) খাদ্যত মেলামাইন আৰু চাইনিউৰিক এচিড নিৰ্ণয়ৰ বাবে এইচ পি এল চি পদ্ধতি উদ্ভাৱন কৰি প্ৰকাশ কৰে, যিটো মেলামাইনৰ পৰিমাণ নিৰ্ণয়ৰ বাবে আটাইতকৈ ফলপ্ৰসূ পদ্ধতি17।
নতুন ইনফ্ৰাৰেড স্পেকট্ৰস্কপি কৌশল ব্যৱহাৰ কৰি জুখি উলিওৱা শিশুৰ সূত্ৰত মেলামাইনৰ ঘনত্ব প্ৰতি কিলোগ্ৰামত ০.৩৩ৰ পৰা ০.৯৬ মিলিগ্ৰাম (মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম-১)ৰ ভিতৰত আছিল। ১৮ শ্ৰীলংকাত কৰা এক অধ্যয়নত দেখা গৈছে যে গোটা গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইনৰ মাত্ৰা ০.৩৯ৰ পৰা ০.৮৪ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম-১ৰ ভিতৰত থাকে। ইয়াৰ উপৰিও আমদানি কৰা শিশুৰ সূত্ৰৰ নমুনাত মেলামাইনৰ মাত্ৰা সৰ্বাধিক আছিল, ক্ৰমে ০.৯৬ আৰু ০.৯৪ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম। এই মাত্ৰাসমূহ নিয়ন্ত্ৰণ সীমাৰ তলত (১ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম), কিন্তু গ্ৰাহকৰ সুৰক্ষাৰ বাবে এটা নিৰীক্ষণ কাৰ্যসূচীৰ প্ৰয়োজন। ১৯
কেইবাটাও গৱেষণাৰ দ্বাৰা ইৰাণৰ শিশুৰ সূত্ৰত মেলামাইনৰ মাত্ৰা পৰীক্ষা কৰা হৈছে। প্ৰায় ৬৫% নমুনাত মেলামাইন আছিল, গড়ে ০.৭৩ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম আৰু সৰ্বোচ্চ ৩.৬৩ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম। আন এটা অধ্যয়নত দেখা গৈছে যে শিশুৰ সূত্ৰত মেলামাইনৰ মাত্ৰা ০.৩৫ৰ পৰা ৩.৪০ মাইক্ৰ’গ্ৰাম/কিলোগ্ৰামৰ ভিতৰত, গড়ে ১.৩৮ মাইক্ৰ’গ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম। সামগ্ৰিকভাৱে ইৰাণৰ শিশুৰ সূত্ৰত মেলামাইনৰ উপস্থিতি আৰু মাত্ৰা বিভিন্ন অধ্যয়নত মূল্যায়ন কৰা হৈছে, কিছুমান নমুনাত মেলামাইন থকাটোৱে নিয়ন্ত্ৰণ কৰ্তৃপক্ষই নিৰ্ধাৰণ কৰা সৰ্বোচ্চ সীমা (২.৫ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম/খাদ্য) অতিক্ৰম কৰিছে।
খাদ্য উদ্যোগত গাখীৰৰ গুড়িৰ বিপুল প্ৰত্যক্ষ আৰু পৰোক্ষ ব্যৱহাৰ আৰু শিশুক খুৱাবলৈ শিশুৰ সূত্ৰৰ বিশেষ গুৰুত্ব বিবেচনা কৰি এই অধ্যয়নৰ লক্ষ্য আছিল গাখীৰৰ গুড়ি আৰু শিশুৰ সূত্ৰত মেলামাইন ধৰা পেলোৱা পদ্ধতিক বৈধতা প্ৰদান কৰা। দৰাচলতে এই অধ্যয়নৰ প্ৰথম উদ্দেশ্য আছিল উচ্চ কাৰ্যক্ষম তৰল ক্ৰ’মাট’গ্ৰাফী (HPLC) আৰু অতিবেঙুনীয়া (UV) ধৰা পেলোৱা ব্যৱহাৰ কৰি শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইনৰ মিশ্ৰণ ধৰা পেলোৱাৰ বাবে এক দ্ৰুত, সহজ আৰু সঠিক পৰিমাণগত পদ্ধতি উদ্ভাৱন কৰা; দ্বিতীয়তে, এই অধ্যয়নৰ উদ্দেশ্য আছিল ইৰাণৰ বজাৰত বিক্ৰী হোৱা শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইনৰ পৰিমাণ নিৰ্ণয় কৰা।
মেলামাইন বিশ্লেষণৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা যন্ত্ৰবোৰ খাদ্য উৎপাদনৰ স্থানৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি ভিন্ন হয়। গাখীৰ আৰু শিশুৰ সূত্ৰত থকা মেলামাইনৰ অৱশিষ্ট জুখিবলৈ সংবেদনশীল আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য এইচ পি এল চি-ইউভি বিশ্লেষণ পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। দুগ্ধজাত সামগ্ৰীত বিভিন্ন প্ৰটিন আৰু চৰ্বি থাকে যিয়ে মেলামাইন জোখাত বাধাৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে। গতিকে ছান আৰু অন্যান্যই লক্ষ্য কৰা অনুসৰি ড. ২২, যন্ত্ৰগত বিশ্লেষণৰ পূৰ্বে এটা উপযুক্ত আৰু ফলপ্ৰসূ চাফাই কৌশলৰ প্ৰয়োজন। এই অধ্যয়নত আমি ডিচপ’জেবল চিৰিঞ্জ ফিল্টাৰ ব্যৱহাৰ কৰিছিলোঁ। এই অধ্যয়নত আমি শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গাখীৰৰ গুড়িত থকা মেলামাইন পৃথক কৰিবলৈ C18 কলাম ব্যৱহাৰ কৰিছিলো। চিত্ৰ ১ ত মেলামাইন ধৰা পেলোৱাৰ বাবে ক্ৰমেট’গ্ৰাম দেখুওৱা হৈছে। ইয়াৰ উপৰিও ০.১–১.২ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম মেলামাইন যুক্ত নমুনাৰ উদ্ধাৰ ৯৫%ৰ পৰা ১০৯%, ৰিগ্ৰেছন সমীকৰণ y = ১.২৪৮৭x − ০.০০৫ (r = ০.৯৯২৫), আৰু আপেক্ষিক মানক বিচ্যুতি (RSD) মান ০.৮ৰ পৰা ২%ৰ ভিতৰত আছিল। উপলব্ধ তথ্যই ইংগিত দিয়ে যে অধ্যয়ন কৰা ঘনত্বৰ পৰিসৰত পদ্ধতিটো নিৰ্ভৰযোগ্য (তালিকা ১)। মেলামাইনৰ ধৰা পেলোৱাৰ যন্ত্ৰৰ সীমা (LOD) আৰু পৰিমাণ নিৰ্ণয়ৰ সীমা (LOQ) ক্ৰমে ১ μg mL−1 আৰু ৩ μg mL−1 আছিল। ইয়াৰ উপৰিও মেলামাইনৰ UV বৰ্ণালীয়ে ২৪২ এন এমত শোষণ বেণ্ড প্ৰদৰ্শন কৰিছিল। ধৰা পেলোৱা পদ্ধতিটো সংবেদনশীল, নিৰ্ভৰযোগ্য আৰু সঠিক। এই পদ্ধতিৰে মেলামাইনৰ মাত্ৰা নিয়মিতভাৱে নিৰ্ণয় কৰিব পাৰি।
একেধৰণৰ ফলাফল কেইবাজনো লেখকে প্ৰকাশ কৰিছে। দুগ্ধজাত সামগ্ৰীত মেলামাইন বিশ্লেষণৰ বাবে উচ্চ কাৰ্যক্ষম তৰল ক্ৰ’মাট’গ্ৰাফী-ফ’ট’ডাইঅ’ড এৰে (HPLC) পদ্ধতি উদ্ভাৱন কৰা হৈছিল। পৰিমাণ নিৰ্ণয়ৰ নিম্ন সীমা আছিল ২৪০ এন এমত গাখীৰৰ গুড়িৰ বাবে ৩৪০ মাইক্ৰ’গ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১ আৰু শিশুৰ সূত্ৰৰ বাবে ২৮০ মাইক্ৰ’গ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১। ফিলাজি আৰু অন্যান্য। (২০১২)এ ৰিপ’ৰ্ট কৰিছে যে এইচ পি এল চিৰ দ্বাৰা শিশুৰ সূত্ৰত মেলামাইন ধৰা পৰা নাছিল। কিন্তু ৮% গাখীৰৰ গুড়িৰ নমুনাত ০.৫০৫–০.৮৬ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰামৰ মাত্ৰাত মেলামাইন আছিল। টিটলমিট আৰু অন্যান্যই ২৩-এ একেধৰণৰ অধ্যয়ন চলাইছিল আৰু উচ্চ-কাৰ্যক্ষম তৰল ক্ৰ'মাট'গ্ৰাফী-গণ বৰ্ণালীবিজ্ঞান/এমএছ (এইচপিএলচি-এমএছ/এমএছ)ৰ দ্বাৰা শিশুৰ সূত্ৰৰ মেলামাইনৰ পৰিমাণ (নমুনা সংখ্যা: ৭২) প্ৰায় ০.০৪৩১–০.৩৪৬ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১ বুলি নিৰ্ণয় কৰিছিল। ভেংকটাছামী আৰু অন্যান্যই কৰা এক অধ্যয়নত ড. (২০১০), শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গাখীৰত মেলামাইন অনুমান কৰিবলৈ সেউজ ৰসায়ন বিজ্ঞানৰ পদ্ধতি (এচিট’নাইট্ৰাইল অবিহনে) আৰু ৰিভাৰ্ছড-ফেজ হাই-পাৰফৰমেন্স লিকুইড ক্ৰ’মাট’গ্ৰাফী (আৰ পি-এইচ পি এল চি) ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। নমুনাৰ ঘনত্বৰ পৰিসৰ ১.০ৰ পৰা ৮০ গ্ৰাম/মিলিলিটাৰ আৰু সঁহাৰি আছিল ৰৈখিক (r > ০.৯৯৯)। এই পদ্ধতিত ৫–৪০ গ্ৰাম/মিলিলিটাৰ ঘনত্বৰ পৰিসৰত ৯৭.২–১০১.২ আৰোগ্য দেখা গৈছিল আৰু প্ৰজনন ক্ষমতা ১.০% আপেক্ষিক মানক বিচ্যুতিতকৈ কম আছিল। তদুপৰি, পৰ্যবেক্ষণ কৰা LOD আৰু LOQ ক্ৰমে ০.১ গ্ৰাম মিলিলিটাৰ−১ আৰু ০.২ গ্ৰাম মিলিলিটাৰ−১২৪ আছিল। লুটাৰ আৰু অন্যান্যই ড. (২০১১)এ এইচ পি এল চি-ইউভি ব্যৱহাৰ কৰি গৰুৰ গাখীৰ আৰু গাখীৰ ভিত্তিক শিশুৰ সূত্ৰত মেলামাইন দূষণ নিৰ্ণয় কৰিছিল। মেলামাইনৰ ঘনত্ব < ০.২ৰ পৰা ২.৫২ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১ৰ ভিতৰত আছিল। এইচ পি এল চি-ইউভি পদ্ধতিৰ ৰৈখিক গতিশীল পৰিসৰ আছিল গৰুৰ গাখীৰৰ বাবে ০.০৫ৰ পৰা ২.৫ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১, প্ৰটিন ভৰ অংশ <১৫% থকা শিশুৰ সূত্ৰৰ বাবে ০.১৩ৰ পৰা ৬.২৫ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১ আৰু প্ৰটিন ভৰ অংশ ১৫% শিশুৰ সূত্ৰৰ বাবে ০.২৫ৰ পৰা ১২.৫ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১। LOD (আৰু LOQ) ফলাফল আছিল গৰুৰ গাখীৰৰ বাবে ০.০৩ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১ (০.০৯ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১), শিশুৰ সূত্ৰৰ বাবে ০.০৬ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১ (০.১৮ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১), আৰু শিশুৰ সূত্ৰ ১৫% প্ৰটিনৰ বাবে ০.১২ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১ (০.৩৬ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১), সংকেত-শব্দ অনুপাত ৩ আৰু ক্ৰমে LOD আৰু LOQ ৰ বাবে ১০২৫। ডাইবেছ আৰু অন্যান্য। (২০১২)এ এইচ পি এল চি/ডি এম ডি ব্যৱহাৰ কৰি শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গাখীৰৰ গুড়িৰ নমুনাত মেলামাইনৰ মাত্ৰা অনুসন্ধান কৰিছিল। শিশুৰ সূত্ৰত সৰ্বনিম্ন আৰু সৰ্বোচ্চ মাত্ৰা ক্ৰমে ৯.৪৯ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১ আৰু ২৫৮ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১ আছিল। ধৰা পেলোৱাৰ সীমা (LOD) আছিল ০.০৫ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১।
জাভাইড আৰু অন্যান্য। শিশুৰ সূত্ৰত মেলামাইনৰ অৱশিষ্ট ফুৰিয়েৰ ট্ৰেন্সফৰ্ম ইনফ্ৰাৰেড স্পেকট্ৰস্কপি (FT-MIR) (LOD = 1 mg kg−1; LOQ = 3.5 mg kg−1) দ্বাৰা 0.002–2 মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−1ৰ ভিতৰত আছিল বুলি ৰিপ'ৰ্ট কৰিছে। ৰেজাই আৰু অন্যান্যই ২৭ এ মেলামাইন অনুমান কৰিবলৈ এইচ পি এল চি-ডি ডি এ (λ = ২২০ এন এম) পদ্ধতি প্ৰস্তাৱ কৰিছিল আৰু গাখীৰৰ গুড়িৰ বাবে ০.০৮ μg mL−1 LOQ লাভ কৰিছিল, যিটো এই অধ্যয়নত পোৱা মাত্ৰাতকৈ কম আছিল। Sun et al. কঠিন পৰ্যায়ৰ নিষ্কাশন (SPE) দ্বাৰা তৰল গাখীৰত মেলামাইন ধৰা পেলোৱাৰ বাবে এটা RP-HPLC-DAD প্ৰস্তুত কৰিছিল। তেওঁলোকে ক্ৰমে ১৮ আৰু ৬০ μg kg−১২৮ LOD আৰু LOQ লাভ কৰিছিল, যিটো বৰ্তমানৰ অধ্যয়নতকৈ অধিক সংবেদনশীল। মন্টেছানো আৰু অন্যান্য। 0.05–3 মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম পৰিমাণ নিৰ্ণয়ৰ সীমাৰেখাৰে প্ৰটিন পৰিপূৰকত মেলামাইনৰ পৰিমাণ মূল্যায়নৰ বাবে HPLC-DMD পদ্ধতিৰ ফলপ্ৰসূতা নিশ্চিত কৰিছিল, যিটো এই অধ্যয়নত ব্যৱহৃত পদ্ধতিতকৈ কম সংবেদনশীল আছিল29।
নিঃসন্দেহে বিভিন্ন নমুনাত থকা প্ৰদূষকসমূহ নিৰীক্ষণ কৰি পৰিৱেশ সুৰক্ষাৰ ক্ষেত্ৰত বিশ্লেষণাত্মক পৰীক্ষাগাৰে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে। কিন্তু বিশ্লেষণৰ সময়ত বৃহৎ সংখ্যক ৰিএজেণ্ট আৰু দ্রাৱক ব্যৱহাৰ কৰিলে বিপজ্জনক অৱশিষ্ট গঠন হ’ব পাৰে। সেয়েহে ২০০০ চনত অপাৰেটৰ আৰু পৰিৱেশৰ ওপৰত বিশ্লেষণাত্মক পদ্ধতিৰ বিৰূপ প্ৰভাৱ হ্ৰাস বা নিৰ্মূল কৰিবলৈ সেউজ বিশ্লেষণাত্মক ৰসায়ন (GAC) বিকশিত কৰা হৈছিল26। মেলামাইন চিনাক্ত কৰিবলৈ ক্ৰ’মাট’গ্ৰাফী, ইলেক্ট্ৰ’ফ’ৰেচিছ, কেপিলাৰী ইলেক্ট্ৰ’ফ’ৰেচিছ, আৰু এনজাইম-লিংকড ইমিউন’ছৰবেণ্ট এছেই (ELISA)কে ধৰি পৰম্পৰাগত মেলামাইন ধৰা পেলোৱা পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। কিন্তু বহুতো ধৰা পেলোৱা পদ্ধতিৰ ভিতৰত ইলেক্ট্ৰ'কেমিকেল চেন্সৰসমূহে ইয়াৰ উৎকৃষ্ট সংবেদনশীলতা, নিৰ্বাচনশীলতা, দ্ৰুত বিশ্লেষণৰ সময় আৰু ব্যৱহাৰকাৰী-বন্ধুত্বপূৰ্ণ বৈশিষ্ট্যৰ বাবে বহু মনোযোগ আকৰ্ষণ কৰিছে30,31। সেউজ নেন’প্ৰযুক্তিয়ে নেন’পদাৰ্থ সংশ্লেষণ কৰিবলৈ জৈৱিক পথ ব্যৱহাৰ কৰে, যিয়ে বিপজ্জনক আৱৰ্জনা আৰু শক্তিৰ ব্যৱহাৰ হ্ৰাস কৰিব পাৰে, যাৰ ফলত বহনক্ষম পদ্ধতি ৰূপায়ণক প্ৰসাৰিত কৰিব পাৰে। উদাহৰণস্বৰূপে পৰিৱেশ অনুকূল পদাৰ্থৰ পৰা নিৰ্মিত নেন’কম্পোজিট জৈৱচেন্সৰত ব্যৱহাৰ কৰি মেলামাইনৰ দৰে পদাৰ্থ ধৰা পেলাব পাৰি32,33,34।
অধ্যয়নটোৱে দেখুৱাইছে যে পৰম্পৰাগত নিষ্কাশন পদ্ধতিৰ তুলনাত ইয়াৰ শক্তিৰ কাৰ্যক্ষমতা আৰু বহনক্ষমতা অধিক হোৱাৰ বাবে কঠিন পৰ্যায়ৰ মাইক্ৰ’এক্সট্ৰেকচন (SPME) ফলপ্ৰসূভাৱে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। এছপিএমইৰ পৰিৱেশ অনুকূলতা আৰু শক্তিৰ কাৰ্যক্ষমতাই ইয়াক বিশ্লেষণাত্মক ৰসায়ন বিজ্ঞানত পৰম্পৰাগত নিষ্কাশন পদ্ধতিৰ এক উৎকৃষ্ট বিকল্প কৰি তোলে আৰু নমুনা প্ৰস্তুতৰ বাবে অধিক বহনক্ষম আৰু কাৰ্যক্ষম পদ্ধতি প্ৰদান কৰে35।
২০১৩ চনত ৱু আৰু অন্যান্যই ড. তেখেতে এটা অতি সংবেদনশীল আৰু নিৰ্বাচিত পৃষ্ঠীয় প্লাজমন অনুনাদ (মিনি-এছপিআৰ) বায়'চেন্সৰ বিকশিত কৰিছিল যিয়ে ইমিউন'এছেই ব্যৱহাৰ কৰি শিশুৰ সূত্ৰত মেলামাইন দ্ৰুতভাৱে ধৰা পেলাবলৈ মেলামাইন আৰু এণ্টি-মেলামাইন এন্টিব'ডিৰ মাজৰ সংযোজন ব্যৱহাৰ কৰে। ইমিউন’এছেইৰ সৈতে সংযুক্ত এছপিআৰ বায়’চেন্সৰ (মেলামাইন-কঞ্জুগেটেড ব’ভাইন ছিৰাম এলবুমিন ব্যৱহাৰ কৰি) ব্যৱহাৰ কৰাত সহজ আৰু কম খৰচী প্ৰযুক্তি যাৰ ধৰা পৰাৰ সীমা মাত্ৰ ০.০২ মাইক্ৰ’গ্ৰাম মিলিলিটাৰ-১৩৬।
নাচিৰি আৰু আব্বাছিয়ানে বাণিজ্যিক নমুনাত মেলামাইন ধৰা পেলাবলৈ গ্ৰেফিন অক্সাইড-চাইট'জেন কম্পোজিট (GOCS)ৰ সৈতে সংযুক্ত উচ্চ সম্ভাৱনাপূৰ্ণ পৰ্টেবল চেন্সৰ ব্যৱহাৰ কৰিছিল37। এই পদ্ধতিয়ে অতি উচ্চ নিৰ্বাচনশীলতা, সঠিকতা আৰু সঁহাৰি দেখুৱাইছিল। GOCS চেন্সৰে উল্লেখযোগ্য সংবেদনশীলতা (239.1 μM−1), 0.01ৰ পৰা 200 μM ৰৈখিক পৰিসৰ, 1.73 × 104 ৰ আত্মীয়তা ধ্ৰুৱক আৰু 10 nM পৰ্যন্ত LOD প্ৰদৰ্শন কৰিছিল। তদুপৰি চন্দ্ৰশেখৰ আৰু অন্যান্যই কৰা এক অধ্যয়নত ড. ২০২৪ চনত পৰিৱেশ অনুকূল আৰু খৰচ-বহনক্ষম পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰে। তেওঁলোকে পেঁপাৰ খোলাৰ নিষ্কাশনক হ্ৰাসকাৰী এজেণ্ট হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰি পৰিৱেশ-বন্ধুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতিৰে জিংক অক্সাইডৰ নেনোকণা (ZnO-NPs) সংশ্লেষণ কৰিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত শিশুৰ সূত্ৰত মেলামাইন নিৰ্ণয়ৰ বাবে এক অনন্য মাইক্ৰ’-ৰমন স্পেকট্ৰ’স্কপি কৌশল উদ্ভাৱন কৰা হয়। কৃষি আৱৰ্জনাসমূহৰ পৰা আহৰণ কৰা ZnO-NP সমূহে এটা মূল্যৱান নিদান সঁজুলি আৰু মেলামাইন নিৰীক্ষণ আৰু ধৰা পেলোৱাৰ বাবে এক নিৰ্ভৰযোগ্য, কম খৰচী প্ৰযুক্তি হিচাপে সম্ভাৱনা প্ৰদৰ্শন কৰিছে38।
আলিজাদেহ আৰু অন্যান্য। (২০২৪)এ গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইন নিৰ্ণয় কৰিবলৈ অতি সংবেদনশীল ধাতু-জৈৱিক কাঠামো (MOF) প্ৰতিসৰণ মঞ্চ ব্যৱহাৰ কৰিছিল। 3σ/S ব্যৱহাৰ কৰি নিৰ্ণয় কৰা চেন্সৰৰ ৰৈখিক পৰিসৰ আৰু নিম্ন ধৰা পেলোৱা সীমা ক্ৰমে 40ৰ পৰা 396.45 nM (25 μg kg−1ৰ পৰা 0.25 mg kg−1ৰ সমতুল্য) আৰু 40 nM (25 μg kg−1ৰ সমতুল্য) আছিল। এই পৰিসৰ শিশুৰ সূত্ৰ (১ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১) আৰু অন্যান্য খাদ্য/খাদ্যৰ নমুনা (২.৫ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১)ত মেলামাইন চিনাক্তকৰণৰ বাবে নিৰ্ধাৰণ কৰা সৰ্বোচ্চ অৱশিষ্টৰ মাত্ৰা (MRL)ৰ বহু তলত। গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইন ধৰা পেলোৱাত ফ্লু’ৰেচেণ্ট চেন্সৰ (টাৰবিয়াম (Tb)@NH2-MIL-253(Al)MOF) এ HPLC39তকৈ অধিক সঠিকতা আৰু অধিক নিখুঁত জোখ-মাখৰ ক্ষমতা প্ৰদৰ্শন কৰে। সেউজ ৰসায়নত বায়’চেন্সৰ আৰু নেন’কম্পোজিটে কেৱল ধৰা পেলোৱা ক্ষমতা বৃদ্ধি কৰাই নহয়, বহনক্ষম উন্নয়নৰ নীতিৰ সৈতে সংগতি ৰাখি পৰিৱেশৰ বিপদও কম কৰে।
মেলামাইন নিৰ্ণয়ৰ বাবে বিভিন্ন পদ্ধতিত সেউজ ৰসায়ন বিজ্ঞানৰ নীতি প্ৰয়োগ কৰা হৈছে। এটা পদ্ধতি হ’ল শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গৰম পানীৰ দৰে নমুনাৰ পৰা মেলামাইন ৪০ৰ কাৰ্যক্ষম নিষ্কাশনৰ বাবে চাইট্ৰিক এচিডৰ সৈতে ক্ৰছ-লিংক কৰা প্ৰাকৃতিক মেৰু পলিমাৰ β-চাইক্ল’ডেক্সট্ৰিন ব্যৱহাৰ কৰি সেউজীয়া বিক্ষিপ্ত কঠিন পৰ্যায়ৰ মাইক্ৰ’এক্সট্ৰেকচন পদ্ধতি প্ৰস্তুত কৰা। আন এটা পদ্ধতিত গাখীৰৰ নমুনাত মেলামাইন নিৰ্ণয়ৰ বাবে মাননিচ বিক্ৰিয়া ব্যৱহাৰ কৰা হয়। এই পদ্ধতিটো সস্তা, পৰিৱেশ অনুকূল আৰু অতি সঠিক আৰু ইয়াৰ ৰৈখিক পৰিসৰ ০.১–২.৫ পিপিএম আৰু কম ধৰা পেলোৱা সীমা ৪১ পিপিএম আৰু ৩.৫ পিপিএম ক্ৰমে ৪২। এই পদ্ধতিসমূহে মেলামাইন নিৰ্ণয়ৰ বাবে কাৰ্যক্ষম আৰু বহনক্ষম পদ্ধতিৰ বিকাশৰ ক্ষেত্ৰত সেউজ ৰসায়ন বিজ্ঞানৰ নীতিৰ প্ৰয়োগ প্ৰদৰ্শন কৰে।
কেইবাটাও অধ্যয়নে মেলামাইন ধৰা পেলোৱাৰ বাবে উদ্ভাৱনী পদ্ধতি প্ৰস্তাৱ কৰিছে, যেনে কঠিন-পৰ্যায় নিষ্কাশন আৰু উচ্চ-কাৰ্যক্ষম তৰল ক্ৰ'মাট'গ্ৰাফী (HPLC)43ৰ ব্যৱহাৰ, লগতে দ্ৰুত উচ্চ-কাৰ্যক্ষম তৰল ক্ৰ'মাট'গ্ৰাফী (HPLC), যাৰ বাবে জটিল প্ৰি-ট্ৰিটমেণ্ট বা আয়ন-যোৰ ৰিএজেণ্টৰ প্ৰয়োজন নহয়, যাৰ ফলত ৰাসায়নিক আৱৰ্জনাৰ পৰিমাণ হ্ৰাস পায়44। এই পদ্ধতিসমূহে কেৱল দুগ্ধজাত সামগ্ৰীত মেলামাইন নিৰ্ণয়ৰ বাবে সঠিক ফলাফল প্ৰদান কৰাই নহয়, সেউজ ৰসায়ন বিজ্ঞানৰ নীতিসমূহো মানি চলে, বিপজ্জনক ৰাসায়নিক পদাৰ্থৰ ব্যৱহাৰ কম কৰি বিশ্লেষণ প্ৰক্ৰিয়াৰ সামগ্ৰিক পৰিৱেশ প্ৰভাৱ হ্ৰাস কৰে।
শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গাখীৰৰ গুড়িৰ নমুনাত মেলামাইনৰ মাত্ৰা ক্ৰমে ০.০০১ৰ পৰা ০.০০৪ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম আৰু ০.০০১ৰ পৰা ০.০৯৫ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰামৰ ভিতৰত আছিল। শিশুৰ সূত্ৰৰ তিনিটা বয়সৰ গোটৰ মাজত কোনো বিশেষ পৰিৱৰ্তন দেখা নগ’ল। ইয়াৰ উপৰিও ৮০% গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইন ধৰা পৰিছিল যদিও ৬৫% শিশুৰ সূত্ৰত মেলামাইন দূষিত হৈছিল।
ঔদ্যোগিক গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইনৰ পৰিমাণ শিশুৰ সূত্ৰতকৈ বেছি আছিল, আৰু পাৰ্থক্য যথেষ্ট আছিল (p<০.০৫) (চিত্ৰ ২)।
পোৱা ফলাফল এফ ডি এয়ে নিৰ্ধাৰণ কৰা সীমাৰ তলত (১ আৰু ২.৫ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰামৰ তলত) আছিল। ইয়াৰ উপৰিও ফলাফলসমূহ CAC (2010) আৰু EU45,46 য়ে নিৰ্ধাৰণ কৰা সীমাৰ সৈতে মিল আছে, অৰ্থাৎ সৰ্বোচ্চ অনুমোদিত সীমা শিশুৰ সূত্ৰৰ বাবে 1 মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম-1 আৰু দুগ্ধজাত সামগ্ৰীৰ বাবে 2.5 মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম-1।
২০২৩ চনত ঘনাটি আৰু অন্যান্যই কৰা এক অধ্যয়ন অনুসৰি ইৰাণত বিভিন্ন ধৰণৰ পেকেটত ভৰোৱা গাখীৰত মেলামাইনৰ পৰিমাণ ৫০.৭ৰ পৰা ৭৯০ মাইক্ৰ’গ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১ৰ ভিতৰত আছিল। তেওঁলোকৰ ফলাফল আছিল এফ ডি এৰ অনুমোদিত সীমাৰ তলত। আমাৰ ফলাফল Shoder et al.48 আৰু Rima et al.49 ৰ ফলাফলতকৈ কম। শ্বোডাৰ আৰু অন্যান্য। (২০১০)এ ELISA দ্বাৰা নিৰ্ণয় কৰা গাখীৰৰ গুড়িত (n=49) মেলামাইনৰ মাত্ৰা ০.৫ৰ পৰা ৫.৫ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰামৰ ভিতৰত হোৱা বুলি বিচাৰি উলিয়াইছে। ৰিমা আৰু অন্যান্য। ফ্লু’ৰেচেন্স স্পেকট্ৰ’ফ’ট’মেট্ৰিৰ দ্বাৰা গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইনৰ অৱশিষ্ট বিশ্লেষণ কৰিলে আৰু দেখা গ’ল যে গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইনৰ পৰিমাণ ০.৭২–৫.৭৬ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰাম। ২০১১ চনত কানাডাত লিকুইড ক্ৰ’মাট’গ্ৰাফী (LC/MS) ব্যৱহাৰ কৰি শিশুৰ সূত্ৰত (n=94) মেলামাইনৰ মাত্ৰা নিৰীক্ষণৰ বাবে এক অধ্যয়ন কৰা হৈছিল। মেলামাইনৰ ঘনত্ব গ্ৰহণযোগ্য সীমাৰ তলত পোৱা গৈছিল (প্ৰাথমিক মানদণ্ড: ০.৫ মিলিগ্ৰাম কিলোগ্ৰাম−১)। ধৰা পৰা প্ৰৱঞ্চনামূলক মেলামাইনৰ মাত্ৰা প্ৰটিনৰ পৰিমাণ বৃদ্ধিৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা কৌশল আছিল বুলি কোৱাৰ সম্ভাৱনা নাই। কিন্তু সাৰ ব্যৱহাৰ, পাত্ৰত থকা বস্তুবোৰ স্থানান্তৰিত কৰা বা তেনেধৰণৰ কাৰকৰ দ্বাৰা ইয়াৰ ব্যাখ্যা দিব নোৱাৰি। তদুপৰি কানাডালৈ আমদানি কৰা গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইনৰ উৎসৰ বিষয়েও প্ৰকাশ কৰা হোৱা নাছিল50।
হাছানি আৰু অন্যান্যই ড. ২০১৩ চনত ইৰাণৰ বজাৰত গাখীৰৰ গুড়ি আৰু তৰল গাখীৰত মেলামাইনৰ পৰিমাণ জুখিছিল আৰু একেধৰণৰ ফলাফল পাইছিল। ফলাফলত দেখা গ’ল যে এটা ব্ৰেণ্ডৰ গাখীৰৰ গুড়ি আৰু তৰল গাখীৰৰ বাহিৰে বাকী সকলো নমুনাতে মেলামাইন দূষিত আছিল, গাখীৰৰ গুড়িত ১.৫০ৰ পৰা ৩০.৩২ μg g−1 আৰু গাখীৰত ০.১১ৰ পৰা ১.৪৮ μg ml−1ৰ ভিতৰত আছিল। উল্লেখযোগ্য যে কোনো নমুনাতে চাইনিউৰিক এচিড ধৰা পৰা নাছিল, যাৰ ফলত গ্ৰাহকৰ বাবে মেলামাইন বিষক্ৰিয়াৰ সম্ভাৱনা হ্ৰাস পাইছিল। ৫১ পূৰ্বৰ গৱেষণাত গাখীৰৰ গুড়ি থকা চকলেট সামগ্ৰীত মেলামাইনৰ ঘনত্বৰ মূল্যায়ন কৰা হৈছে। আমদানিকৃত নমুনাৰ প্ৰায় ৯৪% আৰু ইৰাণৰ ৭৭% নমুনাত মেলামাইন আছিল। আমদানিকৃত নমুনাত মেলামাইনৰ মাত্ৰা ০.০৩২ৰ পৰা ২.৬৯২ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰামৰ ভিতৰত আছিল, আনহাতে ইৰাণৰ নমুনাত মেলামাইনৰ মাত্ৰা ০.০১৩ৰ পৰা ২.৬০০ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰামৰ ভিতৰত আছিল। সামগ্ৰিকভাৱে ৮৫% নমুনাত মেলামাইন ধৰা পৰিছিল, কিন্তু মাত্ৰ এটা নিৰ্দিষ্ট ব্ৰেণ্ডৰ মাত্ৰা অনুমোদিত সীমাৰ ওপৰত আছিল।৪৪ Tittlemier et al. গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইনৰ মাত্ৰা ০.০০৫২৮ৰ পৰা ০.০১২২ মিলিগ্ৰাম/কিলোগ্ৰামৰ ভিতৰত থকা বুলি ৰিপৰ্ট কৰিছে।
৩ নং তালিকাত তিনিটা বয়সৰ গোটৰ বিপদ মূল্যায়নৰ ফলাফলৰ সাৰাংশ দিয়া হৈছে। সকলো বয়সৰ গোটতে এই আশংকা ১তকৈ কম আছিল। এইদৰে শিশুৰ সূত্ৰত মেলামাইনৰ পৰা কোনো নন-কাৰ্চিনোজেনিক স্বাস্থ্যজনিত বিপদ নাথাকে।
দুগ্ধজাত সামগ্ৰীত দূষণৰ মাত্ৰা কম হোৱাটো প্ৰস্তুত কৰাৰ সময়ত অনিচ্ছাকৃতভাৱে দূষণৰ বাবে হ’ব পাৰে, আনহাতে অধিক মাত্ৰা ইচ্ছাকৃতভাৱে সংযোজনৰ বাবে হ’ব পাৰে। তদুপৰি কম মেলামাইনৰ মাত্ৰা থকা দুগ্ধজাত সামগ্ৰী সেৱনৰ ফলত মানুহৰ স্বাস্থ্যৰ বাবে সামগ্ৰিক বিপদ কম বুলি ধৰা হয়। এই সিদ্ধান্তত উপনীত হ’ব পাৰি যে ইমান কম পৰিমাণৰ মেলামাইন থকা সামগ্ৰী সেৱন কৰিলে গ্ৰাহকৰ স্বাস্থ্যৰ বাবে কোনো বিপদ নহয়52।
বিশেষকৈ জনস্বাস্থ্য সুৰক্ষাৰ ক্ষেত্ৰত দুগ্ধ উদ্যোগত খাদ্য সুৰক্ষা ব্যৱস্থাপনাৰ গুৰুত্ব বিবেচনা কৰি গাখীৰৰ গুড়ি আৰু শিশুৰ সূত্ৰত থকা মেলামাইনৰ মাত্ৰা আৰু অৱশিষ্টৰ মূল্যায়ন আৰু তুলনাৰ বাবে এটা পদ্ধতি বিকশিত আৰু বৈধতা প্ৰদান কৰাটো অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইন নিৰ্ণয়ৰ বাবে এটা সহজ আৰু সঠিক এইচ পি এল চি-ইউভি স্পেকট্ৰ’ফ’ট’মেট্ৰিক পদ্ধতি উদ্ভাৱন কৰা হৈছিল। ইয়াৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতা আৰু সঠিকতা নিশ্চিত কৰিবলৈ পদ্ধতিটোৰ বৈধতা প্ৰদান কৰা হৈছিল। পদ্ধতিটোৰ ধৰা পেলোৱা আৰু পৰিমাণ নিৰ্ণয়ৰ সীমা শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গাখীৰৰ গুড়িত মেলামাইনৰ মাত্ৰা জুখিব পৰাকৈ যথেষ্ট সংবেদনশীল হোৱা দেখা গৈছিল। আমাৰ তথ্য অনুসৰি ইৰাণৰ বেছিভাগ নমুনাতে মেলামাইন ধৰা পৰিছিল। ধৰা পৰা সকলো মেলামাইনৰ মাত্ৰা চিএচিয়ে নিৰ্ধাৰণ কৰা সৰ্বোচ্চ অনুমোদিত সীমাৰ তলত আছিল, ইয়াৰ পৰা বুজা যায় যে এই ধৰণৰ দুগ্ধজাত সামগ্ৰী সেৱনে মানুহৰ স্বাস্থ্যৰ বাবে কোনো বিপদৰ সৃষ্টি নকৰে।
ব্যৱহৃত সকলো ৰাসায়নিক ৰিএজেণ্ট বিশ্লেষণাত্মক গ্ৰেডৰ আছিল: মেলামাইন (২,৪,৬-ট্ৰাইএমিনো-১,৩,৫-ট্ৰাইএজিন) ৯৯% বিশুদ্ধ (চিগমা-এলড্ৰিচ, ছেইণ্ট লুইছ, এম অ’); এইচ পি এল চি-গ্ৰেড এচিট’নাইট্ৰাইল (মাৰ্ক, ডাৰ্মষ্টাড, জাৰ্মানী); অতি বিশুদ্ধ পানী (মিলিপ’ৰ, মৰ্ফহাইম, ফ্ৰান্স)। ডিচপ’জেবল চিৰিঞ্জ ফিল্টাৰ (ক্ৰ’মাফিল এক্সট্ৰা পিভিডিএফ-৪৫/২৫, ছিদ্ৰৰ আকাৰ ০.৪৫ মাইক্ৰ’মিটাৰ, মেমব্ৰেনৰ ব্যাস ২৫ মিলিমিটাৰ) (মাচেৰী-নাগেল, ডুৰেন, জাৰ্মানী)।
নমুনা প্ৰস্তুত কৰিবলৈ আল্ট্ৰাছ’নিক বাথ (এলমা, জাৰ্মানী), কেন্দ্ৰচালিত (বেকমেন কল্টৰ, ক্ৰেফেল্ড, জাৰ্মানী) আৰু এইচ পি এল চি (KNAUER, জাৰ্মানী) ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।
ইউভি ডিটেক্টৰৰ সৈতে সজ্জিত উচ্চ কাৰ্যক্ষম তৰল ক্ৰ’মেট’গ্ৰাফ (KNAUER, Germany) ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এইচ পি এল চি বিশ্লেষণৰ অৱস্থা আছিল তলত দিয়া ধৰণৰ: অ’ ডি এছ-৩ চি ১৮ বিশ্লেষণাত্মক স্তম্ভ (৪.৬ মিলিমিটাৰ × ২৫০ মিলিমিটাৰ, কণিকাৰ আকাৰ ৫ মাইক্ৰ’মিটাৰ) (এম জেড, জাৰ্মানী)ৰে সজ্জিত ইউ এইচ পি এল চি আলটিমেট ব্যৱস্থা ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এইচ পি এল চি এলুয়েণ্ট (চলন্ত পৰ্যায়) আছিল টি এফ এ/মিথানলৰ মিশ্ৰণ (৪৫০:৫০ মিলিলিটাৰ) যাৰ প্ৰবাহৰ হাৰ ১ মিলিলিটাৰ মিনিট-১। ধৰা পেলোৱা তৰংগদৈৰ্ঘ্য আছিল ২৪২ এন এম। বেজীৰ আয়তন আছিল ১০০ μL, স্তম্ভৰ উষ্ণতা আছিল ২০ °C। যিহেতু ঔষধৰ ৰিটেনচন টাইম দীঘলীয়া (১৫ মিনিট) গতিকে পৰৱৰ্তী বেজীটো ২৫ মিনিটৰ পিছত দিব লাগে। মেলামাইন মানদণ্ডৰ ৰিটেনচন টাইম আৰু ইউভি স্পেকট্ৰমৰ শিখৰ তুলনা কৰি চিনাক্ত কৰা হৈছিল।
পানী ব্যৱহাৰ কৰি মেলামাইনৰ এটা মানক দ্ৰৱ (১০ μg/mL) প্ৰস্তুত কৰি পোহৰৰ পৰা আঁতৰত ফ্ৰীজত (৪ °C) সংৰক্ষণ কৰা হৈছিল। ষ্টক দ্ৰৱটো মোবাইল পৰ্যায়ৰ সৈতে পাতল কৰি কাম কৰা মানক সমাধান প্ৰস্তুত কৰক। প্ৰতিটো মানক দ্ৰৱ এইচ পি এল চিত ৭ বাৰ বেজী দিয়া হৈছিল। নিৰ্ধাৰিত শিখৰ ক্ষেত্ৰফল আৰু নিৰ্ধাৰিত ঘনত্বৰ ৰিগ্ৰেছন বিশ্লেষণৰ দ্বাৰা মানাংকন সমীকৰণ ১০ গণনা কৰা হৈছিল।
ব্যৱসায়িকভাৱে উপলব্ধ গৰুৰ গাখীৰৰ গুড়ি (২০টা নমুনা) আৰু বিভিন্ন ব্ৰেণ্ডৰ গৰুৰ গাখীৰ ভিত্তিক শিশুৰ সূত্ৰৰ নমুনা (২০টা নমুনা) ইৰাণৰ স্থানীয় চুপাৰ মাৰ্কেট আৰু ফাৰ্মাচীৰ পৰা বিভিন্ন বয়সৰ (০–৬ মাহ, ৬–১২ মাহ, আৰু >১২ মাহ) শিশুক খুৱাই দিয়াৰ বাবে ক্ৰয় কৰা হৈছিল আৰু বিশ্লেষণ নকৰালৈকে ফ্ৰীজত ৰখা উষ্ণতাত (৪ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ) সংৰক্ষণ কৰা হৈছিল। তাৰ পিছত ১ ± ০.০১ গ্ৰাম সমতাযুক্ত গাখীৰৰ গুড়ি ওজন কৰি এচিট’নাইট্ৰাইল:পানী (৫০:৫০, v/v; ৫ মিলিলিটাৰ)ৰ সৈতে মিহলাই লোৱা হ’ল। 1 মিনিটৰ বাবে মিশ্ৰণটো লৰচৰ কৰা হৈছিল, তাৰ পিছত 30 মিনিটৰ বাবে এটা আল্ট্ৰাছনিক বাথত sonicated, আৰু শেষত 1 মিনিটৰ বাবে জোকাৰি লোৱা হৈছিল। তাৰ পিছত মিশ্ৰণটো ৯০০০ × g ত কোঠাৰ উষ্ণতাত ১০ মিনিটৰ বাবে কেন্দ্ৰচালিত কৰা হ’ল আৰু চুপাৰনেটেণ্টক ০.৪৫ মাইক্ৰ’মিটাৰ চিৰিঞ্জ ফিল্টাৰ ব্যৱহাৰ কৰি ২ মিলিলিটাৰ অটোচেম্পলাৰ শিশিত ফিল্টাৰ কৰা হ’ল। তাৰ পিছত পৰিশোধিত পদাৰ্থ (২৫০ μl) পানীৰ সৈতে (৭৫০ μl) মিহলাই এইচ পি এল চি ব্যৱস্থাত বেজী দিয়া হ’ল১০,৪২।
পদ্ধতিটো বৈধ কৰিবলৈ আমি অনুকূল পৰিস্থিতিত পুনৰুদ্ধাৰ, সঠিকতা, ধৰা পেলোৱাৰ সীমা (LOD), পৰিমাণ নিৰ্ণয়ৰ সীমা (LOQ), আৰু নিখুঁততা নিৰ্ধাৰণ কৰিলোঁ। এল অ’ ডিক ভিত্তি ৰেখাৰ শব্দৰ মাত্ৰাৰ তিনিগুণ শীৰ্ষ উচ্চতাৰ সৈতে নমুনাৰ পৰিমাণ হিচাপে সংজ্ঞায়িত কৰা হৈছিল। আনহাতে, সংকেত-শব্দ অনুপাতৰ ১০ গুণ শীৰ্ষ উচ্চতাৰ নমুনাৰ পৰিমাণক LOQ হিচাপে সংজ্ঞায়িত কৰা হৈছিল।
ডিভাইচৰ সঁহাৰি সাতটা ডাটা পইণ্টেৰে গঠিত এটা মানাংকন বক্ৰ ব্যৱহাৰ কৰি নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল। বিভিন্ন মেলামাইনৰ পৰিমাণ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল (০, ০.২, ০.৩, ০.৫, ০.৮, ১ আৰু ১.২)। মেলামাইন গণনা পদ্ধতিৰ ৰৈখিকতা নিৰ্ণয় কৰা হৈছিল। ইয়াৰ উপৰিও খালী নমুনাবোৰত কেইবাটাও ভিন্ন মাত্ৰাৰ মেলামাইন যোগ কৰা হৈছিল। শিশুৰ সূত্ৰ আৰু গুড়ি গাখীৰৰ নমুনাত ০.১–১.২ μg mL−1 মানক মেলামাইন দ্ৰৱ অবিৰতভাৱে বেজী দি মানাংকন বক্ৰ নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল আৰু ইয়াৰ R2 = ০.৯৯২৫। পদ্ধতিটোৰ পুনৰাবৃত্তিযোগ্যতা আৰু পুনৰুত্পাদনযোগ্যতাৰ দ্বাৰা সঠিকতা মূল্যায়ন কৰা হৈছিল আৰু প্ৰথম আৰু তাৰ পিছৰ তিনিটা দিনত নমুনা বেজী দি (তিনিবাৰকৈ) লাভ কৰা হৈছিল। যোগ কৰা মেলামাইনৰ তিনিটা ভিন্ন ঘনত্বৰ বাবে RSD % গণনা কৰি পদ্ধতিটোৰ পুনৰাবৃত্তিযোগ্যতা মূল্যায়ন কৰা হৈছিল। নিখুঁততা নিৰ্ণয় কৰিবলৈ পুনৰুদ্ধাৰৰ অধ্যয়ন কৰা হৈছিল। শিশুৰ সূত্ৰ আৰু শুকান গাখীৰৰ নমুনাত মেলামাইনৰ ঘনত্বৰ তিনিটা স্তৰত (০.১, ১.২, ২) নিষ্কাশন পদ্ধতিৰে আৰোগ্যৰ মাত্ৰা গণনা কৰা হৈছিল৯,১১,১৫।
আনুমানিক দৈনিক গ্ৰহণ (EDI) তলত দিয়া সূত্ৰটো ব্যৱহাৰ কৰি নিৰ্ণয় কৰা হৈছিল: EDI = Ci × Cc/BW।
য’ত Ci হৈছে গড় মেলামাইনৰ পৰিমাণ, Cc হৈছে গাখীৰ খোৱাৰ পৰিমাণ আৰু BW হৈছে শিশুৰ গড় ওজন।
তথ্য বিশ্লেষণ SPSS 24 ব্যৱহাৰ কৰি কৰা হৈছিল। স্বাভাৱিকতা পৰীক্ষা কৰা হৈছিল কলমোগ’ৰভ-স্মিৰনভ পৰীক্ষা ব্যৱহাৰ কৰি; সকলো তথ্য আছিল ননপেৰামেট্ৰিক পৰীক্ষা (p = 0)। সেয়েহে ক্ৰুস্কেল-ৱালিছ পৰীক্ষা আৰু মান-হুইটনী পৰীক্ষাৰ সহায়ত গোটসমূহৰ মাজত যথেষ্ট পাৰ্থক্য নিৰ্ণয় কৰা হৈছিল।
ইংগেলফিংগাৰ, জুনিয়ৰ মেলামাইন আৰু বিশ্বব্যাপী খাদ্য দূষণৰ ওপৰত ইয়াৰ প্ৰভাৱ। নিউ ইংলেণ্ড জাৰ্নেল অৱ মেডিচিন ৩৫৯(২৬), ২৭৪৫–২৭৪৮ (২০০৮)।
লিঞ্চ, আৰ এ, ইত্যাদি। শিশুৰ বাটিত মেলামাইন প্ৰব্ৰজনৰ ওপৰত পি এইচৰ প্ৰভাৱ। আন্তৰ্জাতিক খাদ্য দূষণৰ জাৰ্নেল, 2, 1–8 (2015)।
বেৰেট, এম পি আৰু গিলবাৰ্ট, আই এইচ ট্ৰাইপেন'জমৰ ভিতৰলৈ বিষাক্ত যৌগসমূহক লক্ষ্য কৰি লোৱা। প্ৰগ্ৰেছ ইন পেৰাচাইট’লজি ৬৩, ১২৫–১৮৩ (২০০৬)।
নিৰ্মান, এম এফ, ইত্যাদি। ঔষধ প্ৰদানৰ বাহন হিচাপে মেলামাইন ডেণ্ড্ৰিমাৰৰ ইন ভিট্ৰ' আৰু ইন ভিভ' মূল্যায়ন। আন্তৰ্জাতিক জাৰ্নেল অৱ ফাৰ্মাচি, ২৮১(১–২), ১২৯–১৩২(২০০৪)।
বিশ্ব স্বাস্থ্য সংস্থা। বিশেষজ্ঞৰ সভা ১–৪ মেলামাইন আৰু চাইনিউৰিক এচিডৰ বিষাক্ত দিশসমূহ পৰ্যালোচনা কৰিবলৈ (২০০৮)।
হাউ, এ কে-চি, কোৱান, টি এইচ আৰু লি, পি কে-টি। মেলামাইন বিষক্ৰিয়া আৰু বৃক্ক। জাৰ্নেল অৱ দ্য আমেৰিকান ছ'চাইটি অৱ নেফ্ৰ'লজি ২০(২), ২৪৫–২৫০ (২০০৯)।
'এইচপিএলচি'ৰ দ্বাৰা দুগ্ধজাত সামগ্ৰীত মেলামাইন চিনাক্তকৰণৰ বাবে এটা নতুন আইএমএচি শোষকৰ বিকাশ। জাৰ্নেল অৱ ফুড চিন্থেছিছ এণ্ড এনালাইছিছ ১০০, ১০৩৯৩১ (২০২১)।
চানছুভাৰ্ণ, ভি, পেনিক, এছ আৰু ইমিম, এ. মাননিচ সেউজীয়া বিক্ৰিয়াৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি তৰল গাখীৰত মেলামাইনৰ সৰল বৰ্ণালী ফটোমেট্ৰিক নিৰ্ণয়। স্পেকট্ৰ'কেম। এক্টা পাৰ্ট এ মল. বায়’মল। স্পেকট্ৰ'স্ক. ১১৩, ১৫৪–১৫৮ (২০১৩)।
ডিবেছ, এম আৰু এল-হাবিব, আৰ. এইচ পি এল চি/ডাইঅ'ড এৰে ক্ৰ'মাট'গ্ৰাফীৰ দ্বাৰা শিশুৰ সূত্ৰ, গাখীৰৰ গুড়ি আৰু পেংগাচিয়াছৰ নমুনাত মেলামাইন নিৰ্ণয় কৰা। জাৰ্নেল অৱ এনভাইৰনমেণ্টেল এনালাইটিকেল টক্সিক’লজি, ২(১৩৭), ২১৬১–০৫২৫.১০০০১৩৭ (২০১২)।
স্কিনাৰ, কে জি, থমাছ, জে ডি, আৰু অষ্টাৰলহ, জে ডি মেলামাইন বিষক্ৰিয়া। জাৰ্নেল অৱ মেডিকেল টক্সিক’লজি, ৬, ৫০–৫৫ (২০১০)।
বিশ্ব স্বাস্থ্য সংস্থা (WHO), মেলামাইন আৰু চাইনিউৰিক এচিডৰ বিষবিজ্ঞান আৰু স্বাস্থ্যৰ দিশ: স্বাস্থ্য কানাডা, অট'ৱা, কানাডা, ১-৪ ডিচেম্বৰ ২০০৮ (২০০৯) দ্বাৰা সমৰ্থিত WHO/FAO সহযোগী বিশেষজ্ঞ সভাৰ প্ৰতিবেদন।
কোৰ্মা, এছ এ, ইত্যাদি। নতুন কাৰ্য্যকৰী গাঁথনিগত লিপিড আৰু বাণিজ্যিক শিশুৰ সূত্ৰ যুক্ত শিশুৰ সূত্ৰৰ গুড়িৰ লিপিডৰ গঠন আৰু গুণগত মানৰ তুলনামূলক অধ্যয়ন। ইউৰোপীয় খাদ্য গৱেষণা আৰু প্ৰযুক্তি ২৪৬, ২৫৬৯–২৫৮৬ (২০২০)।
এল-ৱাছিফ, এম আৰু হাচেম, এইচ. পাম অইল ব্যৱহাৰ কৰি শিশুৰ সূত্ৰৰ পুষ্টি মূল্য, গুণগত বৈশিষ্ট্য আৰু শেল্ফ লাইফ বৃদ্ধি কৰা। মিডল ইষ্ট জাৰ্নেল অৱ এগ্ৰিকালচাৰেল ৰিচাৰ্চ ৬, ২৭৪–২৮১ (২০১৭)।
য়িন, ডব্লিউ, ইত্যাদি। মেলামাইনৰ বিৰুদ্ধে মনোক্ল’নেল এন্টিব’ডি উৎপাদন আৰু কেঁচা গাখীৰ, শুকান গাখীৰ আৰু পশুৰ খাদ্যত মেলামাইন ধৰা পেলোৱাৰ বাবে পৰোক্ষ প্ৰতিযোগিতামূলক এলিছা পদ্ধতিৰ বিকাশ। জাৰ্নেল অৱ এগ্ৰিকালচাৰেল এণ্ড ফুড কেমিষ্ট্ৰি ৫৮(১৪), ৮১৫২–৮১৫৭ (২০১০)।
পোষ্টৰ সময়: এপ্ৰিল-১১-২০২৫